Қазір смартфон тек байланыс құралы ғана емес, сонымен қатар банктік қосымшаларға, электрондық поштаға, әлеуметтік желілерге және басқа да цифрлық сервистерге кіру үшін пайдаланылады. Сондықтан оның қауіпсіздігіне тұрақты түрде назар аудару қажет.

1. Сенімді бұғаттау әдісін орнатыңыз

Күрделі PIN-кодты, құпиясөзді немесе биометриялық аутентификацияны пайдаланыңыз. Қарапайым комбинацияларды, туған күнді және оңай болжанатын басқа да мәндерді қолданбаған жөн.

2. Экранды автоматты түрде бұғаттауды қосыңыз

Экранның автоматты түрде бұғатталу уақытын қысқа мерзімге орнатыңыз. Сондай-ақ бұғатталған экранда хабарламалардың мазмұны мен басқа да құпия ақпараттың көрсетілуін өшіру ұсынылады.

3. Құрылғыны іздеу функциясын іске қосыңыз

Android жүйесінде бұл функция Find My Device («Құрылғыны табу»), ал iPhone-да Find My («Локатор») деп аталады. Оның қосылғанын және аккаунтыңызға байланыстырылғанын тексеріңіз.

Бұл функция смартфонның орналасқан жерін анықтауға, құрылғыны бұғаттауға немесе қажет болған жағдайда ондағы деректерді өшіруге мүмкіндік береді.

4. Жаңартуларды уақытында орнатыңыз

Операциялық жүйе мен қосымшалардың жаңартуларын уақытында орнатып отырыңыз. Олардың құрамында анықталған қауіпсіздік осалдықтарын түзету шаралары болуы мүмкін. Автоматты жаңарту мүмкіндігі болса, оны қосқан дұрыс.

5. Қосымшалардың рұқсаттарын тексеріңіз

Қосымшалардың камераға, микрофонға, геолокацияға, контактілерге, фотосуреттерге, файлдарға және SMS-ке қандай рұқсаттары бар екенін мезгіл-мезгіл тексеріңіз.

Егер белгілі бір рұқсат қосымшаның жұмысына қажет болмаса, оны өшірген жөн.

6. Қосымшаларды тек ресми платформалардан жүктеңіз

Қосымшаларды орнату үшін Google Play және App Store дүкендерін пайдаланыңыз. SMS, мессенджерлер, электрондық пошта немесе белгісіз сайттар арқылы келген сілтемелерден бағдарламаларды орнатпаңыз.

Егер бейтаныс адам қандай да бір қосымшаны жәрдемақы немесе төлем алу, банк шотын қорғау, құжаттарды тексеру немесе техникалық қолдау көрсету деген сылтаумен орнатуды ұсынса, ерекше сақ болған жөн.

7. Екі факторлы аутентификацияны қосыңыз

Электрондық пошта, әлеуметтік желілер, бұлтты сервистер және басқа да маңызды аккаунттар үшін екі факторлы аутентификацияны пайдаланыңыз.

Негізгі Google немесе Apple аккаунтына ерекше назар аудару қажет. Өйткені олар арқылы смартфонда сақталған деректердің едәуір бөлігіне қол жеткізуге болады.

Мүмкіндік болса, аутентификатор қосымшасын немесе аппараттық қауіпсіздік кілтін пайдаланыңыз.

8. Деректердің резервтік көшірмесін тексеріңіз

Маңызды деректердің резервтік көшірмесі тұрақты түрде жасалатынына көз жеткізіңіз. Бұл көшірмелер сақталатын аккаунттың өзі де сенімді құпиясөзбен және екі факторлы аутентификациямен қорғалуы тиіс.

9. Wi-Fi және Bluetooth қосылымдарын бақылаңыз

Белгісіз Wi-Fi желілеріне қосылмаңыз және танымайтын Bluetooth қосылымдарын растамаңыз.

Қоғамдық Wi-Fi желісін пайдаланған кезде қажет болмаса, құпия деректерді енгізбеңіз және қаржылық операциялар жүргізбеңіз.

10. Кеңейтілген рұқсаттары бар қосымшаларды тексеріңіз

Android жүйесінде кейбір қосымшалар арнайы рұқсаттарға ие болуы мүмкін. Мысалы, олар арнайы мүмкіндіктерге қол жеткізе алады, белгісіз қосымшаларды орната алады немесе басқа терезелердің үстінен көрсетіле алады.

Мұндай рұқсаттарды тек сенетін және олардың жұмысына бұл мүмкіндіктер шынымен қажет қосымшаларға берген жөн. Белгісіз, кеңейтілген құқықтары бар бағдарламаларды тексеріп, қажет болса өшіріңіз.

Тағы нені тексерген жөн?

Негізгі баптаулардан бөлек, пайдаланылмайтын қосымшаларды өшіріп, орнатылған бағдарламалар мен аккаунттардың белсенді сеанстарын мезгіл-мезгіл тексеру ұсынылады. Бейтаныс құрылғылардағы сеанстарды аяқтаған жөн.

Сондай-ақ SMS және хабарламалар арқылы келген растау кодтарын үшінші тұлғаларға бермеңіз, бейтаныс адамдардың өтініші бойынша қосымшалар орнатпаңыз және смартфонға қашықтан қол жеткізуге рұқсат бермеңіз.

Маңызды: банктердің, мемлекеттік органдардың және басқа ұйымдардың қызметкерлері азаматтардан SMS немесе хабарламалар арқылы келген растау кодтарын сұрамауы тиіс.

Смартфон қауіпсіздігі бір ғана баптауға байланысты емес. Құрылғыны тұрақты түрде тексеру, қосымшалармен, сілтемелермен және күмәнді сұраулармен жұмыс істеу кезінде сақтық таныту жеке деректерді, аккаунттар мен қаражатты қорғауға көмектеседі.

Қосымша пайдалы материалдар Fingramota.kz сайтында қолжетімді.